W dniach od 19 do 25 stycznia obchodzony jest Europejski Tydzień Walki z Rakiem Szyjki Macicy. To doskonała okazja, aby przypomnieć o jednym z niewielu nowotworów, którym można skutecznie przeciwdziałać. Regularne wykonywanie badań cytologicznych, testów HPV oraz szczepienia mogą uratować zdrowie i życie. Wczesne wykrycie choroby znacznie zwiększa szanse na pełne wyleczenie. Mieszkanki Legionowa mają dostęp do bezpłatnych badań i szczepień, co warto wykorzystać.
Rak szyjki macicy: charakterystyka i występowanie
Rak szyjki macicy rozwija się w dolnej części macicy, łączącej ją z pochwą. Powstaje w wyniku niekontrolowanego wzrostu nieprawidłowych komórek. Choroba może rozwijać się przez wiele lat bez wyraźnych objawów, dlatego regularne wizyty u ginekologa i badania profilaktyczne są kluczowe. W Polsce każdego roku diagnozuje się około 2,5 tysiąca nowych przypadków, co czyni go czwartym najczęściej występującym nowotworem u kobiet na świecie. Kobiety w wieku 45-65 lat są najbardziej narażone na zachorowanie.
Znaczenie wirusa HPV i drogi zakażenia
HPV, czyli wirus brodawczaka ludzkiego, jest przenoszony drogą płciową i dotyczy zarówno kobiet, jak i mężczyzn. Istnieje ponad 200 typów tego wirusa, z czego niektóre mają potencjał wywoływania nowotworów, w tym raka szyjki macicy. Typy HPV 16 i 18 są najbardziej onkogenne. Zakażenie HPV jest powszechne – szacuje się, że 80% aktywnych seksualnie osób było lub będzie nim zakażonych.
Zakażenie HPV a ryzyko nowotworów
Zakażenie HPV nie zawsze prowadzi do rozwoju raka szyjki macicy. Może jednak być przyczyną innych nowotworów, takich jak rak odbytu czy pochwy. Dlatego tak istotne jest monitorowanie stanu zdrowia poprzez regularne badania.
Objawy raka szyjki macicy i znaczenie wczesnego wykrycia
W początkowym stadium rak szyjki macicy często nie daje żadnych objawów. Dlatego kluczowe jest wykonywanie badań profilaktycznych, które mogą wykryć wczesne zmiany chorobowe. Objawy mogą pojawić się dopiero w zaawansowanym stadium, obejmując krwawienia, plamienia międzymiesiączkowe czy ból w obrębie miednicy.
Profilaktyka: badania i szczepienia
Profilaktyka raka szyjki macicy obejmuje zarówno działania prewencyjne, jak i wczesne wykrywanie zmian przednowotworowych. Szczepienie przeciwko HPV jest najskuteczniejszą metodą profilaktyki pierwotnej, dostępne bezpłatnie dla dzieci od 9. roku życia. Regularne badania cytologiczne oraz testy HPV są kluczowe w profilaktyce wtórnej, pozwalając na wczesne wykrycie choroby.
Szczepienia przeciw HPV: dla kogo i dlaczego?
W Polsce szczepienia przeciw HPV są dostępne dla dzieci i młodzieży w wieku 9-14 lat, ale również osoby dorosłe mogą skorzystać z tej formy ochrony. Szczepienie zmniejsza ryzyko wystąpienia zmian przedrakowych o ponad 90% i jest bezpieczne.
Znaczenie wczesnego wykrycia i leczenia
Wczesne wykrycie raka szyjki macicy znacząco zwiększa szanse na skuteczne leczenie. Leczenie stanów przedrakowych może zapobiec rozwojowi choroby, jednak zaawansowane stadia raka są trudniejsze do wyleczenia i mogą prowadzić do przerzutów.
Źródło: Urząd Miasta Legionowo